SEO na wijzigen van je menustructuur controleren

De beste controle begint vóór je het menu live zet. Maak een lijst van de pagina's die voor je bedrijf tellen: diensten, productcategorieën, contactpagina, prijzen, veelbezochte blogartikels. Haal ze uit je eigen kennis van de website én uit de prestatiegegevens in Search Console. Volgens de startgids van Search Console toont het prestatierapport verkeer uit Google Search per zoekopdracht, pagina en land. Zo zie je welke pagina's nu al bezoekers opleveren.

Noteer per URL minstens vier gegevens: de volledige URL, de pagina die er nu naar linkt in het menu, het aantal klikken uit Search Console over een vaste periode, en of de pagina in je sitemap staat. Bewaar die lijst in een spreadsheet met de datum erbij. Zonder deze nulmeting kun je achteraf alleen gissen of iets is veranderd.

Na de wijziging loop je dezelfde lijst opnieuw af. Voor elke URL beantwoord je drie vragen: werkt de URL nog, bereik je hem via een gewone link vanaf de startpagina, en hoeveel klikken heb je nodig? Een pagina die voorheen één klik van de startpagina lag en nu vier klikken diep zit, is niet kapot, maar wel moeilijker te vinden voor bezoekers en crawlers.

Let ook op pagina's die nog bestaan maar nergens meer naar verwezen wordt. Zulke losse pagina's heten weespagina's. Ze kunnen alleen nog via de sitemap, een externe link of een oude bladwijzer gevonden worden. Markeer ze in je spreadsheet, want daar zit meestal het eigenlijke herstelwerk.

Een menu dat er prima uitziet, kan technisch weinig opleveren. De uitleg over JavaScript en SEO beschrijft dat Googlebot URLs uit het href-attribuut van HTML-links haalt. Het menu moet dus echte links met een href bevatten. Een menu-item dat alleen via een klikgebeurtenis een pagina opent, geeft die route niet door.

Controleer ook of het menu al in de eerste HTML zit of pas na het uitvoeren van JavaScript verschijnt. Google verwerkt JavaScript, maar rendering gebeurt in een aparte stap en kan later volgen dan het eerste crawlen. Niet alle bots voeren JavaScript uit. Vergelijk daarom in de browser de paginabron (de ruwe HTML) met het gerenderde resultaat. Staan je menulinks alleen in het gerenderde resultaat, noteer dan dat je afhankelijk bent van rendering. Een browsercontrole bewijst bovendien niets over crawltoegang. Voor Google gebruik je de URL-inspectie in Search Console. Controleer ook robots.txt en je robots-meta-tags: pagina's of scriptbestanden die geblokkeerd zijn, worden volgens de bron niet gerenderd.

Gebruik de onderstaande tabel per URL die afwijkt van je nulmeting.

Redirect niet blindweg alles naar de startpagina. Een redirect heeft alleen zin als de bestemming inhoudelijk vervangt wat de bezoeker zocht.

Een nieuwe menustructuur levert vaak nieuwe URL-varianten op: dezelfde dienst onder een oude en een nieuwe categorie, of met en zonder parameters. Volgens de documentatie over duplicate URLs kun je een voorkeurs-URL aangeven met redirects, met een rel="canonical"-link of met opname in de sitemap. Redirects en rel="canonical" gelden daarbij als sterke signalen, de sitemap als zwak signaal. Een canonical is dus een signaal en geen opdracht: Google kan een andere versie kiezen.

Hou je aan enkele regels uit die bron. Geef niet via verschillende methodes verschillende voorkeursadressen voor dezelfde pagina. Zet op de voorkeurspagina zelf een verwijzing naar zichzelf. Laat interne links naar de voorkeursversie wijzen en niet naar het duplicaat. Gebruik robots.txt niet om een canonical te kiezen. Welke URL Google daadwerkelijk koos, lees je in de geïndexeerde URL-inspectiegegevens, niet in de live test.

Een fictief voorbeeld, uitsluitend als invoer en verwachte controles. Je hebt een lijst van tien belangrijke URLs. Het oude menu had de categorie 'Diensten' met drie subpagina's. Het nieuwe menu groepeert die onder 'Oplossingen' met nieuwe URLs. Verwacht dan: drie oude adressen met een redirect naar het juiste nieuwe adres, interne links in teksten die al naar de nieuwe adressen wijzen, en sitemap-vermeldingen met alleen de nieuwe URLs. Vind je bij het nalopen een dienstenpagina zonder inkomende interne link, dan is dat een weesroute die je herstelt.

Voer daarna deze controle uit:

1. Open de lijst en test elke oude URL: leidt hij naar de bedoelde nieuwe pagina?
2. Controleer in de paginabron dat menulinks een href bevatten.
3. Gebruik URL-inspectie in Search Console voor je belangrijkste pagina's en lees de geïndexeerde versie, inclusief de door Google gekozen canonical.
4. Overweeg de bijgewerkte sitemap in te dienen en bekijk dan het sitemaprapport. Een sitemap is optioneel: Google kan pagina's ook zonder vinden, maar indienen kan de ontdekking mogelijk versnellen.
5. Kijk na enkele weken opnieuw in het prestatierapport en vergelijk met je nulmeting. Volgens de startgids kun je ongeveer maandelijks in Search Console kijken, of wanneer je de inhoud van de site wijzigt, om te zien of de gegevens stabiel zijn.

Verschillen in klikken kunnen door seizoen, aanbod of andere wijzigingen komen, dus lees ze als aanwijzing voor eigen verder onderzoek en niet als bewijs van oorzaak. Indexering blijft onzeker: Google beslist zelf wat het opneemt. Wil je weten welke zichtbare signalen je website nu al geeft, bekijk ze dan via Marketing Scan. Een publieke scan meet wat zichtbaar is en voert niet automatisch alle controles uit deze gids uit.